Totale Chaos in Egypte na doodstraffen voetbalslachting

CAIRO (DPD) In metro’s en treinen, op tafeltjes in koffiehuizen, achterop auto’s en op de muren van gebouwen in steden in Egypte verschenen de laatste weken posters en flyers met daarop een duidelijke waarschuwing: ‘Vergelding of Chaos op 26 januari’. Op sommige plekken in de stad stond met zwarte letters bovendien een haastige maar onheilspellende boodschap geschreven: ’26-01, Oog om oog, tand om tand’. Het is het werk van de zogenaamde Ahlawy Ultra’s, de harde kern fanatieke supporters van voetbalclub Al-Ahly uit Cairo.

 

Bijna precies een jaar geleden, op één februari vorig jaar, kwamen 74 van hen om het leven bij rellen na een voetbalwedstrijd tussen Al-Ahly en Al-Masry uit de noordelijke havenstad Port Said. De ‘slachtpartij van Port Said’ zou daarmee de meest bloedige gebeurtenis worden sinds het vertrek van president Mubarak, en symbool voor de toegenomen wetteloosheid in Egypte.

Nieuwe stap Morsi verdeelt oppositie Egypte

Zaterdag werd er in Egypte overlegd. Tenminste veertig prominente vertegenwoordigers hadden gehoor gegeven aan de oproep van president Morsi om op het presidentieel paleis te komen praten over de huidige politieke impasse. Hoewel er een compromis werd bereikt lijkt het niet genoeg om de orde op straat volledig te herstellen.

Door onze correspondent Dirk Wanrooij

CAIRO (GPD) Met een nieuwe constitutionele declaratie werd op zaterdagavond geprobeerd de politieke impasse in Egypte te doorbreken. Leden van de oppositie waren uitgenodigd op het presidentieel paleis om te komen praten over een mogelijke uitweg. Het resultaat van de onderhandelingen is een compromis dat de oppositie verdeeld achterlaat.

Zo is onder meer besloten dat het controversiële decreet van president Mohamed Morsi waarmee hij zichzelf dictatoriale bevoegdheden verschafte wordt teruggetrokken, een belangrijke eis van de oppositie. Daartegenover staat echter dat de grondwet ongewijzigd blijft en het referendum over die grondwet blijft staan op 15 december.

Egyptische revolutie verdiept in reactie op machtsuitbreiding Morsi

Dat de Egyptische revolutie niet met de val van Mubarak eindigde mag inmiddels duidelijk zijn. Het afgelopen jaar stond in het teken van een rommelige politieke transitie die ertoe moest leiden dat de basisstructuren van de dictatoriale staat intact bleven. Maar de revolutie geeft zich niet zomaar gewonnen.

Door Dirk Wanrooij, vanuit Caïro

De recente machtsovername door de Moslimbroederschap was een ultieme poging om het revolutionaire enthousiasme in te kapselen. Het was in de kern een overeenkomst tussen de grootste en best georganiseerde oppositiepartij, de veiligheidsdiensten en het leger, met als doel om oude gewoontes voort te zetten. In de eerste 100 dagen van het presidentschap van Morsi werden 88 gevallen gerapporteerd van marteling door de politie. In 34 gevallen overleed het slachtoffer.

Het zijn de oude gewoontes waarbij één partij het politieke leven domineert, politieke oppositie gezien wordt als een (noodzakelijk) kwaad en toegang tot politieke en economische kringen bepaald wordt door de positie die men inneemt in het patronagenetwerk van die ene partij. Top-down tot en met, aangevuld met liefdadigheid en omgeven door business. Een nieuwe status quo die bezegeld had moeten worden met een grondwet. Een grondwet die slechts revolutionair is in naam; die onder meer de macht van het leger in het staatsapparaat zou beschermen.

Inwoners Egyptisch dorp kiezen voor onafhankelijkheid

Naarmate de resultaten van het bewind van president Morsi uitblijven, verliezen Egyptenaren hun geduld. Verschillende dorpen in Egypte hebben zich onafhankelijk verklaard uit protest tegen de voortdurende achtergesteldheid van het platteland.

Door onze correspondent Dirk Wanrooij

EGYPTE (GPD) In Tahseen, een dorpje van ongeveer tweeduizend mensen in de Egyptische Nijldelta, wordt nauwelijks meer gezamenlijk gebeden. Al drie jaar hangt er een enorm slot aan de ingang van de oude moskee; gesloten wegens instortingsgevaar. Als oplossing is er een provisorische gebedsruimte ingericht achter de moskee, maar de faciliteiten zijn beperkt. De paar gelovigen die komen opdagen op het juiste tijdstip staan tijdens het gebed met hun neuzen richting een vervallen openbaar toiletblok.

“Dit kan toch niet!”, zegt Mohamed El-Sherbeni Abdulhadi, een van de inwoners van het dorp die af en toe bijklust als imam. “Het is toch belachelijk dat in een land dat bestuurd wordt door de moslimbroederschap de mensen moeten bidden in een open toilet!”

Kunstenaars van de straat, pioniers in nieuw Egypte

In Egypte heeft de politieke revolutie geleid tot een bloei in de culturele sector waarbij oude normen vervallen en nieuwe eisen worden gesteld. Voorloper hierin is een groeiend aantal straatkunstenaars dat zijn provocerende kunstwerken op straat etaleert en taboe’s probeert te doorbreken.

Door onze correspondent Dirk Wanrooij

CAIRO (GPD) Mohamed Mahmoud straat, een zijstraat van het Tahrirplein, was in november vorig jaar het strijdtoneel van de ergste rellen sinds het vertrek van president Hosni Mubarak. In vijf dagen tijd kwamen toen meer dan veertig demonstranten om het leven. Tegenwoordig is de straat een ware kunstgalerij waar geen enkele muur onbeschreven blijft. Een plek waar de slachtoffers van de revolutie worden geëerd en politiek tot kunst wordt verheven. Een vrijplaats waar de nieuwe straatkunstenaars van Egypte de grenzen van hun recentelijk gevonden vrijheden opzoeken.

Op een van de muren staart een zwart witte beeltenis van een bebaarde man streng voor zich uit. Onder de afbeelding staat in koeienletters een bevel geschreven “Achterwaarts!”. Het is de nieuwste creatie van graffitikunstenaar El-Tenien, en een gewaagde kritiek op de moslimbroederschap.

Publieke sector Egypte staakt

Dit artikel schreef ik op zondag 7 oktober voor de GPD dagbladen

Terwijl president Morsi zaterdag in een afgeladen stadion de eerste honderd dagen van zijn bewind de lucht in prees, is de oppositie tegen zijn bewind in alle hevigheid losgebarsten. Deze oppositie komt vooral uit de gelederen van de staat zelf, in de vorm van stakingen in de publieke sector.

Door onze correspondent Dirk Wanrooij

CAIRO (GPD) Op de stoepen van het parlement in het centrum van Cairo staan een paar honderd universiteitsmedewerkers te demonstreren.

Ahmed Abdel Hayy werkt sinds 1996 als administratief medewerker aan de Universiteit van Alexandrië maar verdient nog altijd slechts vierhonderd pond per maand (ongeveer vijftig euro). Samen met collega’s van andere universiteiten staakt hij daarom al sinds vijftien september. “Al het geld voor onderwijs is voor de managers op het ministerie, maar ik heb ook kinderen die ik moet voeden. Er zijn ambtenaren die meer dan honderd keer zoveel verdienen als ik. Is dat sociale rechtvaardigheid? Is dat waar we de straat voor op zijn gegaan en een dictator voor hebben verjaagd?”, schreeuwt Abdel Hayy.

Afrikaans Egypte wil zijn eigen lente

Dit verhaal verscheen op 29 augustus in het Vlaamse Mondiaal Magazine

Het oude vaderland roert zich

Egypte is even Afrikaans als het Arabisch is. Dat zeggen de Nubiërs in Egypte, die al bijna vijftig jaar strijden voor gelijke rechten en erkenning. Anderhalf jaar na de revolutie, zijn ze vastbesloten om komaf te maken met de ongelijkheid.

Op de voorheen egaal crèmekleurige muren van het Egyptisch parlement in hartje Caïro staat met haastige rode letters een boodschap gericht aan ’s lands volksvertegenwoordiging: Ayna haqq al nuba? Waar zijn de rechten van de Nubiërs? Het is een teken van de tijd. De Nubische kwestie was jarenlang taboe, maar in postrevolutionair Egypte worden taboes nog dagelijks doorbroken en proberen gemarginaliseerde groepen hun eisen kenbaar te maken.

Fatma Emam is van een nieuwe generatie Egyptenaren. De revolutie vormde haar politieke bewustzijn en veranderde haar in een geëngageerde jonge vrouw. Als Nubische feministe van in de twintig en medeoprichtster van de Nubische Democratische Jeugdunie geldt ze als een van de woordvoerders van een nieuwe generatie activisten die strijden voor een nieuw Egypte waarin de Nubische identiteit gerespecteerd wordt.